Publicado por: fontannarede | 14/08/2012

Cando todo Fontán aprendeu a calcetar

Autoría: missa88. Licenza: sxu license

Disque foi na década dos 70 (século XX) cando todo Fontán aprendeu a calcetar. Seica todos os fontaneses e fontanesas ían uniformados, especialmente os mariñeiros, vestidos con xerseis calcetados cunha lana (la) moi especial e resistente, dunha cor indefinida, distinta á que se podía atopar nas tendas. Era unha la que vomitaba o mar, e había que poñela a secar logo de lavarlle a area e as algas que a tiñan fozado. Algúns veciños, mesmo construíron secadoiros como os que teñen en Muxía para o Congrio, só que en Fontán eran para facer nobelos da curiosa pesca daquela tempada.

E de onde saíu aquel ocorrido de conto fantástico? Dun barco, claro, como non podía ser doutro xeito.

O Erkovich era un barco mercante que cargaba todo tipo de cousas e certo día daqueles 70 do século pasado naufragou na ría da Coruña, hai quen di en Bastiagueiro, outros en Mera, os de máis alá mencionan Veigue, pero para o que conto é o mesmo: todo o que cargaba acabou no mar: televisores (inútiles logo da molladura), bolígrafos (que chegaron á praia de Sada onde os nenos fixeron acopio de centos para os longos anos de estudo), pesticidas e produtos químicos (do máis perigoso que transportaba e que fixo cundir a alarma entre as autoridades) e, abofé, a codiciada la. A mesma que fixo que todo Fontán puxese as mans na calceta. Había outros produtos nas bodegas; con todo, quizais eses foron os que naquel momento máis chamaron a atención dos mariñáns.

O mergullador José Antonio Pérez Varela (Josechu) lembra o naufraxio do Erkovich, coa súa parte de carga tóxica, coma un dos máis complexos que desenvolveu, segundo conta na publicación especializada “EspacioSub”:

“De los trabajos más duros recuerdo el desguace del Erkovich dentro de la ría de A Coruña, donde tuvimos mucho temporal y donde muere Rondon, un buzo de la Armada al que le cae una caja de la bodega encima de la manguera estrangulándolo y quitándole el aire del suministro. El barco transportaba multitud de materiales, era de carga general y dentro de esta era especialmente peligrosa el dieldrín puro, un insecticida compuesto de mercurio, motivo por el que estaba in situ la Armada durante la fase de la descarga. De todos los materiales fue el primero que se descargó, 28 bidones, y encima de ellos venían sacos de harina, y motores de coche. La embarcación estaba apoyada sobre el costado de babor y sobre estribor se le hizo un boquete de unos 5 x 4 m para poder descargar mercancía que había en el interior de la bodega. El barco se desguazó completamente utilizando dinamita, nunca tiré tanta en mi vida, sobre seis cajas de un solo disparo, unos 150 kilos. Esta obra la llevamos conjuntamente con Santa Cruz y Collazo y otros buzos conocidos del lugar.”

Tamén Matías González Chas (1922-2006), patrón maior da Confraría de Pescadores coruñesa naquel entón, debía lembrar o ocorrido,  mais non contamos coas súas impresións.

Se quen non o vivistes seguides sen crer a desfeita do Erkovich, o historiador Hixinio Fuentes menciona no seu blog  o nome do buque entre outros de recoñecida e triste lembranza para denunciar o esquecemento da primeira marea negra que, segundo conta, tivo lugar en Galicia (e sinala Cariño como o punto cero daquela traxedia orixinal, e o Benno, ou Brenno, como embarcación culpable dela). Mais, realmente, no do Erkovich estivo desafortunado: semella que a memoria do mercante que vestiu a Fontán de balde foi escurecida co paso do tempo (ou iso fan pensar as exiguas referencias que ten na Internet) o mesmo que a do Benno, ou Brenno, que don Hixinio, experto nisto dos naufraxios, cita.

Onde gardan documentación sobre o fatal accidente do Erkovich é nas oficinas dos avogados Meana Green Maura & Co., caso no que colaboraron como asesores e que aínda hoxe ondean con orgullo profesional por consideralo referente, xunto con outros, para o Dereito español en sinistros contaminantes.

Suceso tal só podía pasar desapercibido aquí, na costa galega, onde embarrancaron ou quebraron barcos de nome maldito como Mar Exeo, Casón, Urquiola ou Prestige. Agochado tras naufraxios desas magnitudes de catástrofe, o do humilde Erkovitch, ou Erkovich, semella de chiste. Mais ocorreu, realmente. Para mostra, botádelle un ollo ás referencias adxuntadas baixo o artigo, as mesmas que van integradas ao longo do texto.

Referencias:

Se vos interesa o tema dos naufraxios en Galicia:

  • CASTRO, Antón. Golpes de mar [libro de relatos de ficción]. [S.l.]: Destino, 2006 (ver ficha en Lecturalia)
  • CANCIO ÁLVAREZ, Miguel. “En el mar el riesgo cero no existe: el caso del pesquero O bahía y de otros. Llamamiento de Heidelberg por una ecología científica”. En: Revista Galega de Economía, vol. 13, núm. 1-2 (2004), pp. 1-43 (dispoñible en liña)
  • DOPICO, Elena. “Los tesoros de la ría ferrolana”. En: La Voz de Galicia, hemeroteca web, 08-10-2005 (dispoñible en liña)
  • GARCÍA, Mar. “El Museo Naval de Ferrol conserva importantes restos de la Magdalena“. En: La Voz de Galicia, ed. A Mariña, 1-11-2009 (dispoñible en liña)
  • LIBROS sobre naufragios y pecios en Galicia (Foro de buceo deportivo, primeira aportación do día 19-03-200 8)
  • PATRICIO CORTIZO, Fernando. Historia da costa galega e os seus naufraxios: século XX. Vigo: Xerais, 2004 (ver ficha en Casa del Libro)
  • PUENTES NOVO, Hixinio. Os naufraxios da Galicia norte. [S.l.]: Lea, 2003 (ver ficha en Librería de Náutica)
Advertisements

Responses

  1. […] Erkowitz:Cando todo Fontán aprendeu a calcetar fontannarede.wordpress.com/2012/08/14/cando-todo-fontan-apre…  por raxozorza hai 2 segundos […]


Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

Categorías

%d bloggers like this: